Sağlık mazereti tayini nasıl yapılır? Rapor ve şartlar

Sağlık mazereti tayini için hastalığın görev yerinde tedavi edilemediği sağlık kurulu raporuyla belgelenir. Dönem beklenmez, şartlar kuruma göre değişir.

Son kontrol: 31 Ekim 2026 · 4 dk okuma · KamuSosyal yazı ekibi

Sağlık mazereti tayini için hastalığın görev yerinde tedavi edilemediğini ya da görev yerinin sağlığı tehlikeye düşürdüğünü sağlık kurulu raporuyla belgelemen gerekir. Genel kuralda rapor eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden alınır. Atama dönemi beklenmez, zorunlu çalışma süresi dolmadan da atanabilirsin.

Kimin hastalığı için istenir?

Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in 13. maddesi şu kişileri sayar:

Kendin
Eşin
Annen ve baban
Bakmakla yükümlü olduğun çocukların
Yargı kararıyla vasi tayin edildiğin kardeşin

Listedeki kişinin hasta olması yetmez. Rapor iki şeyden birini göstermelidir: hastalığın görev yaptığın yerde tedavisi mümkün değil ya da mevcut görev yeri o kişinin sağlığını tehlikeye düşürüyor. Başvurmadan önce raporda bu noktanın açıkça yer alıp almadığını kontrol et.

Nereye atanırsın?

İstediğin ile değil, mazeretin karşılanabileceği yere. Genel kurala göre önce aynı hizmet bölgesinde başka bir hizmet alanına bakılır. Mazeret orada karşılanmıyorsa başka bir hizmet bölgesinde kurumun ihtiyaç duyduğu ve mazeretin karşılanabileceği yere atanabilirsin.

Kurumlar neyi farklı yapıyor?

Kurum	Rapor	Atama	Ek kural
Sağlık Bakanlığı (m.19)	Üniversite veya Bakanlık eğitim araştırma hastanesi	Münhal kadroya, komisyon kararıyla	Komisyon başka hastaneden uygunluk teyidi isteyebilir
Emniyet (m.18, 37)	Tam teşekküllü devlet, eğitim araştırma, üniversite. Özel ve vakıf geçmez	Acil kayıtlıysa en kısa sürede, değilse atama döneminde	Anne baba için tek çocuk ve vasilik
MEB (m.29)	Duyuruya göre	Tatillerde, tatil dışında yalnız ihtiyaç olan kuruma	Takvime bağlı olmaz
Adalet (m.25)	Eğitim araştırma veya üniversite	Mazeretin karşılanabileceği yere	Süre şartı aranmaz
Diyanet (m.38)	Eğitim araştırma veya üniversite	Tedavi yapılabilecek en yakın il veya ilçe	Yakınlar listesi genel kuralla aynı
4/B (Ek m.3/c)	Pozisyon ilindeki devlet ve üniversite hastanesinde tedavi olmadığına dair	Boş pozisyon varsa, mazeret süresince	Bitince eski ile dönüş

İşçiler için böyle bir mazeret maddesi yok; bkz. sürekli işçi becayiş.

Engellilik ayrı yoldur

657 m.72'ye 2014'te eklenen fıkra, engelli memurlar için düzenleme yapılmasını ister. Genel Yönetmelik'in Ek 3. maddesi de şunu söyler:

Sağlık kurulu raporunda en az %40 engelli olduğu belirtilen memur talepte bulunabilir.
Ağır engelli raporlu eşi veya bakmakla yükümlü olduğu birinci derece kan hısımları olan memur da talepte bulunabilir. Devlet Personel Başkanlığı'na göre kardeş bu kapsamda değildir.
Talep yönetmelikteki kısıtlayıcı hükümlere bağlı değildir, kurumun kadro imkânına ve teşkilatına göre karşılanır.
Bu haktan bir defadan fazla yararlanılamaz.
Engel sürdükçe memurun yeri kurumca isteği dışında değiştirilmez.

Sağlık Bakanlığı'nda %40 ve üzeri engelli personel ile tam bağımlı engelli yakını olanlar için ayrı bent vardır (m.16/2-a). Bir defa sınırı bu bent için uygulanmaz.

Başvuru adımları

Hastalık ve görev yeri ilişkisini doktorunla konuş.
Sağlık kurulu raporunu doğru hastaneden al. Kurumunun yönetmeliğine önce bak.
Kişi eşin, annen veya baban ise yakınlık ve bakım belgelerini ekle.
Tayin dilekçesi ile kurumuna başvur. Hedef ilini gerekçelendir.
Başvurunun nereye gideceğini personel biriminden öğren. Sağlıkta kadronun bulunduğu il müdürlüğüne yapılır.

Tedavi sürecindeki izinler için hastalık raporu ve maaş kesintisi yazısına bakabilirsin.

Atandıktan sonraki yükümlülükler

Genel kurala göre mazeretin devam ettiğini her yıl ocakta belgelemek zorundasın. Zorunlu çalışma süreni sağlık mazeretiyle tamamlamadıysan, mazeret bitince eksik kalan süreyi tamamlarsın. Emniyette erteleme için alınan sağlık kurulu raporları en çok 2 yıl geçerlidir, süresi dolunca güncel rapor gerekir (m.30).

Sağlık Bakanlığı'nda bu kurala özel bir düzenleme var: 19. maddeye göre atandığın yerde fiilen 5 yıl çalışırsan ocak bildirimi ve eski yere dönüş hükümleri uygulanmaz (m.18/6). Aynı Bakanlıkta sağlık mazeretiyle atanan kişi sonra 26. ve 29. maddelerden yararlanamaz. Yani becayiş yolu kapanır.

Mazeret bitince her kurum aynı şeyi yapmaz. 4/B'de eski pozisyonun bulunduğu ile dönersin. Adalet'te uygun kadro ve ihtiyaç varsa süre şartına bakılmadan önceki görev yerine atanabilirsin.

Talep reddedilirse?

Ret gerekçesini yazılı iste. Kurum "ihtiyaç yok" ya da "rapor yeterli değil" diyebilir. Eksik raporsa yeniden başvurmak daha hızlı olabilir. İşlem hukuka aykırıysa idari yargı yolu açıktır; süre için idari dava açma süresi yazısına bak.

Sağlık gerekçesi eşinle aynı yere gitmeyi de kapsıyorsa eş durumu tayini yolunu birlikte değerlendir. Yönetmelik öncelik sırasını Sağlık Bakanlığı'nda sağlık, aile birliği, can güvenliği olarak verir.

Sıkça sorulanlar

Sağlık mazereti tayini için hangi rapor gerekir?

Genel Yönetmeliğe göre eğitim ve araştırma hastanesi veya üniversite hastanesinden alınacak sağlık kurulu raporu gerekir. Tek hekim raporu yetmez, özel hastane raporu kurumların çoğunda geçmez.

Sağlık mazereti tayini için atama dönemi beklenir mi?

Hayır. Genel Yönetmelikte sağlık ve can güvenliği mazeretine dayalı atamalar atanma dönemine tabi değildir.

Anne babamın hastalığı için tayin isteyebilir miyim?

Evet. Genel kuralda kendin, eşin, annen, baban, bakmakla yükümlü olduğun çocuklar ve yargı kararıyla vasi tayin edildiğin kardeşin kapsamdadır. Emniyette anne baba için tek çocuk ve vasilik şartı vardır.

Mazeret bitince ne olur?

Mazeretin devam ettiğini her yıl ocakta belgelersin. Zorunlu çalışma süren eksik kaldıysa mazeret bitince tamamlarsın.

Kaynaklar

Bu sayfa genel bilgi verir, hukuki danışmanlık değildir. Kurumunun uygulaması ve güncel mevzuat esastır; önemli kararlardan önce resmî metni oku.