Aday memurluk nedir, adaylık süresi kaç yıl? 2026'da değişen kurallar
Adaylık süresi en az bir, en çok iki yıldır. 2026'da 657 m.56 yenilendi, m.57 kaldırıldı, yeni eğitim yönetmeliği çıktı. Eğitim, ilişik ve asalet kuralı.
Son kontrol: · 4 dk okuma · KamuSosyal yazı ekibi
Adaylık süresi en az bir, en çok iki yıldır (657 m.54). Bu sürede eğitimleri ve stajı başaran aday, disiplin amirinin teklifi ve atamaya yetkili amirin onayıyla asli memur olur. 2026'da iki önemli değişiklik oldu: 7573 sayılı Kanun m.56'yı yeniledi ve m.57'yi kaldırdı, 19 Mart 2026'da da yeni eğitim yönetmeliği yayımlandı. Eski yazılardaki kuralları bu tarihe göre kontrol et.
Adaylıkta hangi eğitimler var?
Eğitim üç aşamadır ve birbirini takip eden sırada yapılır. Süreler, 1983 tarihli yönetmeliğin yerini alan Memurların Yetiştirilmeleri ve Eğitimleri Hakkında Genel Yönetmelik'in 6. maddesinden:
| Aşama | Süre | Not |
|---|---|---|
| Temel eğitim | En az 10 gün, en çok 2 ay | Bütün memurların ortak konuları, öğrenim durumu dikkate alınır |
| Hazırlayıcı eğitim | En az 1 ay, en çok 6 ay | Temel eğitimin yapıldığı kurumda, kadro ve görevine göre verilir |
| Staj | En az 2 ay | Adaylık süresi içinde biter, görevinle ilgili olmak şartıyla başka kurumda da yaptırılabilir |
Sınavlar bu sürelerin içindedir. Kurumlar kendi yönetmeliklerini yeni metne uydurana kadar mevcut yönetmelik ve uygulamalarıyla devam eder, bu yüzden takvim kurumdan kuruma değişebilir. Yönetmelik kurumlara altı ay uyum süresi verdi, bu süre Eylül 2026'da doldu.
İlk defa memur olanlar göreve başladıktan sonraki ilk üç yıl içinde amirinin ya da görevlendirilen deneyimli bir memurun yanında işbaşında yetiştirilir. Bu adaylıktan ayrı, usta çırak ilişkisine dayalı bir eğitimdir.
Sınavlarda geçme notu kaç?
- Temel ve hazırlayıcı eğitim sınavları 100 tam puan üzerinden değerlendirilir, 60 ve üstü başarılıdır. Buçuklu puanlar bir üst puana tamamlanır.
- Sınav en az 15 gün önce duyurulur. Sonuçlar en geç beş iş günü içinde ilan edilir.
- Başarısız sayılan aday, sonucun tebliğinden itibaren en geç üç iş günü içinde sınavı yapan komisyona dilekçeyle itiraz edebilir. İtiraz en geç on iş gününde karara bağlanır, bu sürede eğitimin devam eder.
- Stajda değerlendirme belgesi ya da yazılı veya uygulamalı sınav kullanılır.
- Sağlık sebebi ve mücbir sebep dışında sınava girmeyen aday başarısız sayılır. Bu sebeplerle giremeyenlerin sınavı adaylık süresi içinde uygun bir zamanda yapılır.
- Kopya girişiminde bulunan aday başarısız sayılır, sınavı geçersizdir ve hakkında kanuni işlem yapılır.
Adaylık süresinde askere gidersen, tamamlanmamış eğitimin terhisten sonra başvurunu izleyen, durumuna uygun ilk eğitim grubunda tamamlatılır.
Hangi durumda ilişiğin kesilir?
29 Ocak 2026'da yürürlüğe giren yeni m.56'ya göre adaylık süresi içinde şu üç durumdan biri varsa, disiplin amirinin teklifi ve atamaya yetkili amirin onayıyla ilişik kesilir:
- Temel, hazırlayıcı eğitim ya da staj devrelerinin herhangi birinde başarısız olmak.
- Birden fazla uyarma ve/veya kınama cezası almak.
- Aylıktan kesme ya da kademe ilerlemesinin durdurulması cezası almak.
Örnekle bakalım:
| Adaylıkta aldığın ceza | Sonuç |
|---|---|
| Bir uyarma | Tek başına ilişik sebebi değil |
| İki uyarma | Birden fazla ceza, ilişik kesilir |
| Bir uyarma ve bir kınama | Birden fazla ceza, ilişik kesilir |
| Bir aylıktan kesme | Tek ceza yeterli, ilişik kesilir |
İlişiği kesilen kişi sağlık nedenleri dışında üç yıl Devlet memurluğuna alınmaz. Eski m.56'daki "hal ve hareket" ve "devamsızlık" ifadeleri yeni metinde yok, m.57 ise tamamen kaldırıldı. Bu yüzden 2026 öncesi yazılarda geçen liste artık geçerli değildir. Karara karşı dava süresi kısadır, idari dava açma süresi yazısına bak.
Asli memurluğa nasıl geçilir?
Eğitimde başarılı olan aday, disiplin amirinin teklifi ve atamaya yetkili amirin onayıyla asli memurluğa atanır (m.58). Atama onay tarihinden geçerlidir. Asli memurluğa geçme tarihi adaylık süresinin sonunu geçemez. Asli memurluğa atandıktan sonra en geç bir ay içinde kurumun düzenlediği törende yemin edip yemin belgesini imzalarsın (m.6).
Halk arasındaki "asalet tasdiki" budur. Süren doldu ve hâlâ işlem yapılmadıysa personel biriminden yazılı bilgi iste.
Adaylıkta maaş ve kademe nasıl işler?
Aday, gireceği derecenin hak ettiği kademe aylığını alır (m.158). Asaleti onaylanana kadar kademe ilerlemesi uygulanmaz. Asli memur olunca adaylıkta geçen süre kademe ve derecede değerlendirilir (m.159).
Örnek: Lisans mezunu olarak 9/1'den başladın, adaylığın 14 ay sürdü. Bu sürede bordronda 9/1 görünür. Asaletin onaylanınca adaylıkta geçen süre değerlendirilir ve bir yıllık çalışman için kademe ilerlemesi yapılır. Kendi tarihlerinle derece kademe hesabı yapabilirsin. Ayrıntı için derece ve kademe ilerlemesi yazısını oku.
Memuriyetten önce muvazzaf askerlik yaptıysan yine adaylık esaslarına tabisin. Askerlik süren asalet tasdikinden sonra kademe ilerlemesi olarak değerlendirilir (m.84).
Adaylıkta başka kuruma geçebilir misin?
Hayır. m.54, adaylık süresinde başka kuruma nakil yapılamayacağını açıkça söyler. Asli memur olduktan sonra kurumlar arası geçiş yollarına bakabilirsin. Kurum içi yer değişikliğinde kendi kurumunun atama yönetmeliği belirleyicidir.
Sıkça sorulanlar
Aday memurluk kaç yıl sürer?
657 m.54'e göre adaylık süresi bir yıldan az, iki yıldan çok olamaz.
İki uyarma cezası alan aday memurun ilişiği kesilir mi?
Evet. 29 Ocak 2026'da değişen m.56, adaylık süresinde birden fazla uyarma ve/veya kınama cezası alanların disiplin amirinin teklifi ve atamaya yetkili amirin onayıyla ilişiğinin kesileceğini söyler.
Aday memur tayin isteyebilir mi?
Adaylık süresinde başka kuruma nakil yapılamaz (m.54). Kurum içi yer değişikliği için kendi kurumunun kurallarına bakman gerekir.
Aday memurların sınavında geçme notu kaç?
2026 tarihli yönetmeliğe göre temel ve hazırlayıcı eğitim sınavları 100 üzerinden değerlendirilir, 60 ve üstü başarılıdır.
İlişiği kesilen aday memur yeniden memur olabilir mi?
Sağlık nedeni dışında kesilmişse üç yıl boyunca Devlet memurluğuna alınmaz.
Kaynaklar
Bu sayfa genel bilgi verir, hukuki danışmanlık değildir. Kurumunun uygulaması ve güncel mevzuat esastır; önemli kararlardan önce resmî metni oku.